Thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng đã ban hành Chương trình hành động nhằm cụ thể hóa các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp phát triển giáo dục và đào tạo, phù hợp với điều kiện thực tiễn của thành phố, qua đó tạo bước chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện, đưa giáo dục và đào tạo thực sự trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.
Chương trình nhằm quán triệt và tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc Nghị quyết số 71- NQ/TW, tạo sự thống nhất cao trong nhận thức và hành động của toàn Đảng bộ, Chính quyền, quân và dân thành phố. Tập trung thực hiện hiệu quả các quan điểm, mục tiêu, chủ trương và chính sách đã đề ra, coi giáo dục và đào tạo là “quốc sách hàng đầu”, là động lực then chốt thúc đẩy cơ hội đưa thành phố Hải Phòng phát triển bứt phá, toàn diện trong giai đoạn mới. Đồng thời, cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết số 71- NQ/TW phù hợp với dư địa và mức độ phát triển của thành phố Hải Phòng; bảo đảm tính khả thi, đồng bộ với triển khai Nghị quyết số 226/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố; góp phần thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 và Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

MỤC TIÊU

1. Mục tiêu tổng quát đến năm 2030
Hải Phòng phấn đấu trở thành trung tâm giáo dục và đào tạo hàng đầu của cả nước, giữ vai trò nòng cốt trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho vùng Đồng bằng sông Hồng, đồng thời từng bước vươn lên trở thành trung tâm quốc tế về đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng khoa học - công nghệ, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh tế biển và các ngành công nghiệp mũi nhọn. Thành phố hướng tới xây dựng một xã hội học tập toàn diện, nơi mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận giáo dục suốt đời, với mục tiêu đến năm 2026 đủ điều kiện được công nhận “Cộng đồng học tập” cấp tỉnh và đến năm 2027 tham gia Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO.
2. Mục tiêu cụ thể
Trong lĩnh vực phát triển mạng lưới trường, lớp học, thành phố tập trung hoàn thiện quy hoạch hệ thống giáo dục theo hướng đồng bộ, hiện đại, bảo đảm ít nhất 85% trường phổ thông đạt chuẩn quốc gia, đồng thời từng bước hình thành các cơ sở giáo dục chất lượng cao, trong đó có các trường liên cấp quốc tế và các trung tâm giáo dục nghề nghiệp đạt chuẩn khu vực. Bên cạnh đó, việc phát triển các cơ sở giáo dục đại học theo hướng hiện đại, gắn với nghiên cứu và ứng dụng, phục vụ trực tiếp các ngành kinh tế mũi nhọn của thành phố cũng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm.
Đối với công tác phổ cập giáo dục và xây dựng xã hội học tập, Hải Phòng đặt mục tiêu duy trì vững chắc kết quả phổ cập giáo dục các cấp, hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi, bảo đảm 100% đơn vị cấp xã đạt chuẩn xóa mù chữ mức độ cao, đồng thời phấn đấu nâng tỷ lệ người trong độ tuổi hoàn thành chương trình trung học phổ thông và tương đương lên mức cao, qua đó góp phần nâng cao dân trí và chất lượng nguồn nhân lực.
Về chất lượng giáo dục, thành phố tiếp tục giữ vững vị thế trong nhóm dẫn đầu cả nước, đồng thời từng bước nâng cao chuẩn đầu ra theo hướng tiếp cận khu vực và quốc tế, đặc biệt chú trọng phát triển năng lực ngoại ngữ, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo cho học sinh, sinh viên.
Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học, thành phố chú trọng mở rộng quy mô đào tạo gắn với nâng cao chất lượng, tăng tỷ lệ lao động có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao, đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ, qua đó hình thành các trung tâm đào tạo và nghiên cứu có uy tín, từng bước hội nhập với khu vực và quốc tế.
Đối với chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, Hải Phòng xác định việc ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong quản lý và giảng dạy là yêu cầu tất yếu, hướng tới xây dựng nền giáo dục thông minh, hiện đại; đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế, triển khai các chương trình đào tạo song ngữ, nâng cao năng lực hội nhập cho người học.
Phấn đấu đến năm 2030, chỉ số giáo dục đóng góp vào chỉ số phát triển con người (HDI) của thành phố đạt trên 0,82, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
3. Mục tiêu đến năm 2035 và tầm nhìn đến năm 2045
Đến năm 2035, giáo dục Hải Phòng phát triển theo hướng hiện đại, sáng tạo và hội nhập sâu rộng, đạt trình độ tiên tiến trong khu vực Đông Nam Á, hình thành hệ sinh thái giáo dục mở, gắn kết chặt chẽ với khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của thành phố. Tầm nhìn đến năm 2045, Hải Phòng hướng tới xây dựng nền giáo dục đạt chuẩn mực châu Á và thế giới, đóng vai trò là động lực then chốt trong phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời khẳng định vị thế là trung tâm giáo dục và đào tạo có uy tín trong khu vực.
NHIỆM VỤ VÀ GIẢI PHÁP
1. Nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tiếp tục quán triệt sâu sắc các quan điểm, chủ trương của Đảng về giáo dục và đào tạo, khẳng định rõ vai trò “quốc sách hàng đầu” của giáo dục trong phát triển đất nước. Trên cơ sở đó, thành phố tập trung đổi mới tư duy quản lý, nâng cao nhận thức của toàn xã hội về tầm quan trọng của giáo dục, đồng thời đưa các mục tiêu phát triển giáo dục trở thành nội dung trọng tâm trong chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Bên cạnh đó, việc tăng cường vai trò lãnh đạo của các tổ chức Đảng trong các cơ sở giáo dục được xác định là yếu tố then chốt nhằm bảo đảm định hướng phát triển đúng đắn, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và chất lượng giáo dục.
2. Hoàn thiện thể chế, chính sách
Thành phố chú trọng rà soát, hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách theo hướng đồng bộ, khả thi và có tính đột phá, đồng thời chủ động đề xuất Trung ương tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc vượt thẩm quyền. Việc bảo đảm nguồn lực tài chính cho giáo dục được đặc biệt quan tâm, với mục tiêu duy trì tỷ lệ chi ngân sách cho giáo dục ở mức hợp lý, ưu tiên đầu tư phát triển cơ sở vật chất và nâng cao chất lượng đào tạo.
Cùng với đó, Hải Phòng tiếp tục thực hiện các chính sách ưu đãi đối với đội ngũ nhà giáo, mở rộng các chương trình hỗ trợ học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn, phát triển các quỹ học bổng, khuyến học, qua đó tạo điều kiện để mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận giáo dục.
3. Phát triển giáo dục toàn diện
Giáo dục không chỉ dừng lại ở việc truyền thụ kiến thức mà còn hướng tới phát triển toàn diện con người về đạo đức, trí tuệ, thể chất và thẩm mỹ. Thành phố tập trung xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh, tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng sống cho học sinh, sinh viên, đồng thời phát huy vai trò phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việc hình thành nhân cách thế hệ trẻ.
Đồng thời, các giải pháp phòng ngừa tiêu cực, bạo lực học đường, tác động tiêu cực từ môi trường mạng cũng được triển khai đồng bộ, nhằm bảo đảm môi trường học tập an toàn, thân thiện và phát triển bền vững.
4. Đẩy mạnh chuyển đổi số
Chuyển đổi số trong giáo dục được xác định là một trong những trụ cột quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng quản lý và hiệu quả giảng dạy. Thành phố tập trung xây dựng hệ thống dữ liệu giáo dục đồng bộ, kết nối với các lĩnh vực liên quan, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong toàn bộ hoạt động giáo dục.
Việc nâng cao năng lực số cho đội ngũ giáo viên và người học được triển khai đồng bộ, gắn với đổi mới phương pháp dạy học, qua đó tạo nền tảng cho việc xây dựng nền giáo dục hiện đại, thích ứng với xu thế phát triển của thời đại.
5. Phát triển đội ngũ và cơ sở vật chất
Đội ngũ nhà giáo được xác định là yếu tố quyết định chất lượng giáo dục, do đó thành phố tập trung nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng giáo viên, bảo đảm đủ về số lượng và hợp lý về cơ cấu. Đồng thời, việc đầu tư cơ sở vật chất trường học được triển khai đồng bộ, hướng tới xây dựng môi trường học tập hiện đại, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
6. Đổi mới giáo dục nghề nghiệp
Giáo dục nghề nghiệp được đổi mới theo hướng gắn với nhu cầu thị trường lao động, tăng cường hợp tác với doanh nghiệp, chú trọng đào tạo kỹ năng thực hành và khả năng thích ứng với công nghệ mới. Thành phố ưu tiên phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật, công nghệ cao, phục vụ trực tiếp các ngành kinh tế mũi nhọn.
7. Nâng cao chất lượng giáo dục đại học
Giáo dục đại học được định hướng phát triển theo mô hình hiện đại, gắn với nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo. Thành phố tập trung đầu tư xây dựng các trung tâm nghiên cứu, đào tạo chất lượng cao, đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế, thu hút đội ngũ giảng viên, nhà khoa học có trình độ cao.
8. Tăng cường hội nhập quốc tế
Hải Phòng đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong giáo dục và đào tạo, mở rộng các chương trình liên kết, trao đổi học thuật, đồng thời thu hút đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực giáo dục. Qua đó, từng bước nâng cao chất lượng đào tạo, tiếp cận các tiêu chuẩn giáo dục tiên tiến trên thế giới.
Các cấp, các ngành, địa phương căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao chủ động xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, bảo đảm đồng bộ, hiệu quả. Đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện, kịp thời điều chỉnh, bổ sung các giải pháp phù hợp với thực tiễn.
Phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội và Nhân dân trong việc tham gia giám sát, phản biện và đồng hành cùng chính quyền trong phát triển giáo dục, qua đó tạo sự đồng thuận xã hội, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu đề ra.
Huy Quang