Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng năm 2026 được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 23/4/2026 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/10/2026. Luật đã bổ sung nhiều quy định mới quan trọng nhằm đổi mới công tác thi đua, khen thưởng; chú trọng khen thưởng người lao động trực tiếp, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; đồng thời phân cấp mạnh hơn trong quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng. Để giúp cán bộ, công chức, viên chức và Nhân dân hiểu rõ hơn những nội dung cơ bản của Luật, Trang Thông tin phổ biến giáo dục pháp luật giới thiệu một số nội dung như sau:

1. Nguyên tắc thi đua, khen thưởng theo Luật sửa đổi năm 2026 

Điểm c và điểm d khoản 2 Điều 5 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 1 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16 quy định: Một hình thức khen thưởng có thể tặng nhiều lần cho một đối tượng; thành tích đến đâu khen thưởng đến đó. Không khen thưởng nhiều lần, nhiều hình thức cho một thành tích đạt được, trừ khen thưởng công trạng;

Chú trọng khen thưởng cá nhân, tập thể, hộ gia đình trực tiếp lao động, sản xuất, kinh doanh; cá nhân, tập thể công tác ở địa bàn biên giới, trên biển, hải đảo, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; cá nhân, tập thể có thành tích tiêu biểu mang lại hiệu quả thiết thực vì lợi ích chung, đi đầu trong ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

2. Khen thưởng công trạng và khen thưởng phong trào thi đua theo chuyên đề được quy định như thế nào?

Khoản 1 và khoản 3 Điều 8 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 2 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16 quy định: Khen thưởng công trạng là khen thưởng cho cá nhân, tập thể có quá trình phấn đấu liên tục, tích lũy nhiều thành tích, được ghi nhận thông qua việc tổng kết các phong trào thi đua thường xuyên và kết quả đánh giá, xếp loại hằng năm.

Khen thưởng phong trào thi đua theo chuyên đề là khen thưởng cho cá nhân, tập thể, hộ gia đình có thành tích xuất sắc trong các phong trào thi đua theo chuyên đề do cấp có thẩm quyền phát động, chỉ đạo trong thời gian cụ thể. Khen thưởng chuyên đề là khen thưởng thành tích phục vụ nhiệm vụ chính trị của Đảng, Nhà nước, Bộ, ban, ngành, địa phương, cơ quan, tổ chức, đơn vị trong thời gian cụ thể.

3. Quy định của Luật Thi đua khen thưởng về hiện vật khen thưởng

Điều 12 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 3 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16 quy định: Hiện vật khen thưởng là sản phẩm đặc biệt, được Nhà nước bảo hộ để tặng cho tập thể, hộ gia đình, tặng hoặc truy tặng cho cá nhân khi được cấp có thẩm quyền quyết định khen thưởng, gồm huân chương, huy chương; huy hiệu của danh hiệu vinh dự nhà nước, danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc”; kỷ niệm chương; bằng, cờ, giấy khen của các danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng. Thủ tướng Chính phủ quy định mẫu, màu sắc, số sao, số vạch cho từng loại, hạng huân chương, huy chương, huy hiệu của danh hiệu vinh dự nhà nước, danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc”, kỷ niệm chương; chất liệu, kích thước các loại huân chương, huy chương, huy hiệu của danh hiệu vinh dự nhà nước, danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc”, kỷ niệm chương; khung, bằng, cờ, giấy khen; hộp đựng huân chương, huy chương, huy hiệu, kỷ niệm chương; khung bằng khen; hộp đựng khung bằng khen của các danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng; thủ tục cấp đổi, cấp lại hiện vật khen thưởng của các danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng thuộc thẩm quyền của Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ. 

Bộ, ban, ngành, tỉnh, trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, quy định chi tiết, hướng dẫn thủ tục cấp đổi, cấp lại hiện vật khen thưởng của các danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng thuộc thẩm quyền của Bộ, ban, ngành, tỉnh và của cơ quan, tổ chức, đơn vị thuộc Bộ, ban, ngành, tỉnh. 

4. Quy định về tiêu chuẩn xét tặng danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc” 

Căn cứ Điều 21 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 5 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16, danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc” để tặng cho cá nhân đạt các tiêu chuẩn sau đây:

Có thành tích xuất sắc tiêu biểu được lựa chọn trong số những cá nhân có 02 lần liên tục được tặng danh hiệu chiến sĩ thi đua Bộ, ban, ngành, tỉnh;

Có sáng kiến đã được áp dụng hiệu quả và có khả năng nhân rộng trong toàn quốc hoặc có nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được đánh giá hiệu quả theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, có phạm vi ảnh hưởng trong toàn quốc hoặc mưu trí, sáng tạo trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu có phạm vi ảnh hưởng trong toàn quốc.

Người đứng đầu Bộ, ban, ngành, tỉnh xem xét, công nhận hiệu quả và khả năng nhân rộng trong toàn quốc của sáng kiến; xem xét, công nhận phạm vi ảnh hưởng trong toàn quốc của nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. 

Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Bộ trưởng Bộ Công an xem xét, công nhận sự mưu trí, sáng tạo trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu có phạm vi ảnh hưởng trong toàn quốc.

5. Tiêu chuẩn danh hiệu “Chiến sĩ thi đua cơ sở” 

Điều 23 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 7 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16 quy định: Danh hiệu “Chiến sĩ thi đua cơ sở” để tặng cho cá nhân đạt một trong các tiêu chuẩn sau đây:

Được đánh giá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ;

Đạt tiêu chuẩn danh hiệu “Lao động tiên tiến” hoặc “Chiến sĩ tiên tiến” và có sáng kiến được cơ sở công nhận;

Đạt tiêu chuẩn danh hiệu “Lao động tiên tiến” hoặc “Chiến sĩ tiên tiến” và có nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được đánh giá hiệu quả theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo;

Đạt tiêu chuẩn danh hiệu “Lao động tiên tiến” hoặc “Chiến sĩ tiên tiến” và mưu trí, sáng tạo trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu được đơn vị công nhận.

6. Danh hiệu xã, phường, đặc khu tiêu biểu được xét tặng theo tiêu chuẩn nào?

Khoản 1 Điều 29 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 8 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16 quy định: Danh hiệu xã, phường, đặc khu tiêu biểu được xét tặng hằng năm cho xã, phường, đặc khu có thành tích tiêu biểu trong phong trào thi đua cấp tỉnh và đạt các tiêu chuẩn sau đây:

Thực hiện tốt các nhiệm vụ kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội được giao;

Đời sống kinh tế ổn định và từng bước phát triển;

Đời sống văn hóa, tinh thần lành mạnh, phong phú;

Môi trường an toàn, thân thiện, cảnh quan sạch đẹp;

Chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước;

Sự hài lòng của tổ chức, cá nhân đối với hoạt động của chính quyền địa phương.

7. Luật Thi đua khen thưởng bổ sung nội dung nào về chuyển đổi số trong công tác thi đua, khen thưởng?

Điểm e khoản 1 Điều 89 Luật Thi đua, khen thưởng được sửa đổi, bổ sung tại khoản 27 Điều 1 Luật số 06/2026/QH16 quy định: Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng và trong hệ thống thi đua, khen thưởng, xây dựng cơ sở dữ liệu về thi đua, khen thưởng; thực hiện chuyển đổi số trong công tác thi đua, khen thưởng.

Hà Châu