Ông Ngô Quang Giáp - Giám đốc Sở Tư pháp thành phố Hải Phòng cho biết, xây dựng mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” là nhiệm vụ lâu dài, cần được triển khai bằng những việc làm cụ thể, có trọng tâm và có thể đánh giá bằng kết quả thực tế. (Ảnh: Sở Tư pháp Hải Phòng).

Không chỉ tham mưu xây dựng cơ chế, chính sách, ngành Tư pháp Hải Phòng đang từng bước cụ thể hóa mục tiêu xây dựng mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” bằng những nhiệm vụ, giải pháp gắn với thực tiễn quản lý và đời sống xã hội. Từ hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, tháo gỡ những vụ việc phức tạp đến hỗ trợ người dân tiếp cận công lý, các hoạt động chuyên môn đang góp phần tạo nền tảng để Đề án được triển khai đồng bộ, thực chất.

Từ chủ trương đến cơ chế triển khai cụ thể

Xây dựng “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” không chỉ là yêu cầu hoàn thiện hệ thống pháp luật, mà còn đòi hỏi tổ chức thực thi nghiêm minh, thống nhất, ý thức chấp hành pháp luật của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và mỗi người dân, nâng cao tinh thần phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Từ yêu cầu đó, việc xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm và cách thức đánh giá kết quả thực hiện có ý nghĩa quan trọng, bảo đảm Đề án không dừng lại ở định hướng mà từng bước đi vào đời sống.

Ông Ngô Quang Giáp - Giám đốc Sở Tư pháp Hải Phòng phát biểu tại Hội thảo lấy ý kiến hoàn thiện dự thảo Báo cáo kết quả tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật thành phố Hải Phòng. (Ảnh: haiphong.gov.vn)

Trong quá trình này, Sở Tư pháp Hải Phòng giữ vai trò tham mưu, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, để tham mưu cho thành phố ban hành Đề án và Kế hoạch thực hiện mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” giai đoạn 2026 - 2030 và những năm tiếp theo; kế hoạch triển khai thực hiện điểm tại 15 đơn vị cấp xã trong giai đoạn 2026 - 2027 Sở cũng tham mưu xây dựng, trình cấp có thẩm quyền ban hành Bộ tiêu chí thực hiện Đề án làm cơ sở cụ thể hóa các yêu cầu, nhiệm vụ, theo dõi và đánh giá kết quả.

Trên cơ sở đó, Sở Tư pháp xây dựng kế hoạch triển khai trong toàn ngành, hướng dẫn các sở, ngành, địa phương tổ chức thực hiện; thường xuyên cập nhật tình hình với UBND thành phố và các cơ quan liên quan. Tổ công tác tham mưu thực hiện Đề án cũng được thành lập nhằm tăng cường phối hợp, theo dõi và xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai.

Đây là bước đi nhằm đưa các yêu cầu của Đề án vào hoạt động quản lý ở cơ sở, nơi trực tiếp giải quyết thủ tục hành chính, tiếp nhận phản ánh, kiến nghị và xử lý nhiều vấn đề gắn với quyền, lợi ích hợp pháp của người dân.

Ông Ngô Quang Giáp - Giám đốc Sở Tư pháp Hải Phòng cho biết: Sở xác định việc triển khai điểm Đề án tại 15 đơn vị cấp xã không chỉ nhằm hoàn thành các nhiệm vụ theo kế hoạch, mà quan trọng hơn là đánh giá được mức độ tuân thủ pháp luật trong thực tế. Thông qua quá trình theo dõi, kiểm tra và khảo sát, Sở sẽ tổng hợp những kết quả đạt được, nhận diện khó khăn, vướng mắc để tham mưu thành phố có giải pháp phù hợp. Kết quả thực hiện cần được nhìn nhận từ những chuyển biến cụ thể trong hoạt động quản lý nhà nước, giải quyết thủ tục hành chính, tiếp nhận và xử lý kiến nghị của người dân, cũng như việc thực hiện trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và đội ngũ cán bộ, công chức.

Lấy hiệu quả thực thi pháp luật làm thước đo

Để mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” đi vào thực chất, yêu cầu đặt ra không chỉ là có kế hoạch hay Bộ tiêu chí, mà còn phải nâng cao chất lượng xây dựng, áp dụng và tổ chức thi hành pháp luật trong hoạt động quản lý nhà nước hằng ngày. Đây cũng là cơ sở để đánh giá vai trò của ngành Tư pháp không chỉ qua số lượng văn bản được thẩm định, kiểm tra hay số vụ việc được tư vấn, mà còn qua hiệu quả phòng ngừa sai sót pháp lý, tháo gỡ vướng mắc và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, Sở Tư pháp Hải Phòng đã thẩm định 117 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, gồm 36 dự thảo nghị quyết của HĐND thành phố, 76 dự thảo quyết định của UBND thành phố và 5 dự thảo quyết định của Chủ tịch UBND thành phố. Hoạt động thẩm định góp phần rà soát tính pháp lý của dự thảo, hỗ trợ cơ quan soạn thảo hoàn thiện quy định trước khi ban hành, qua đó hạn chế nguy cơ chồng chéo, bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện.

Ông Vương Đức Dũng, Chủ tịch UBND xã Cẩm Giang kiểm tra công tác hỗ trợ người dân sử dụng Etax Mobile thực hiện nghĩa vụ thuế năm 2026. (Ảnh: UBND xã Cẩm Giang)

Cùng với công tác xây dựng văn bản, việc kiểm tra, rà soát và theo dõi thi hành pháp luật được triển khai nhằm phát hiện, kiến nghị xử lý những quy định chưa phù hợp. Trong kỳ báo cáo, Sở Tư pháp tự kiểm tra 72 văn bản do UBND thành phố, Chủ tịch UBND thành phố ban hành; kiểm tra theo thẩm quyền 30 văn bản quy phạm pháp luật. Qua kiểm tra, cơ quan chuyên môn phát hiện và kiến nghị xử lý 11 văn bản có nội dung không phù hợp; UBND thành phố và UBND cấp xã đã xử lý theo quy định.

Bên cạnh đó, trong 9 tháng đầu năm, Sở Tư pháp đã tham gia tư vấn, hướng dẫn các sở, ngành, địa phương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với gần 300 vụ việc phức tạp thuộc nhiều lĩnh vực như đất đai, bồi thường, giải phóng mặt bằng, cưỡng chế thu hồi đất, đầu tư công, ngân sách nhà nước, quản lý tài sản công, quy hoạch, xây dựng, nhà ở và khoáng sản.

Thượng tôn pháp luật chỉ có thể trở thành nền tảng của đời sống xã hội khi người dân hiểu quyền, nghĩa vụ của mình, có điều kiện tiếp cận thông tin pháp luật và được hỗ trợ bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp khi cần thiết. Vì vậy, bên cạnh công tác tham mưu, xây dựng và kiểm tra văn bản, Sở Tư pháp tiếp tục chú trọng phổ biến, giáo dục pháp luật, trợ giúp pháp lý và hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, công tác trợ giúp pháp lý ghi nhận 848 vụ việc được hoàn thành, gồm 828 vụ tham gia tố tụng và 20 vụ tư vấn. Ngành Tư pháp đồng thời tổ chức 29 đợt trợ giúp pháp lý tại cơ sở, góp phần đưa dịch vụ pháp lý đến gần hơn với người dân, nhất là những người thuộc diện được trợ giúp pháp lý theo quy định.

Nhìn từ những kết quả này, triển khai Đề án không phải là một nhiệm vụ tách biệt với công tác chuyên môn thường xuyên. Ngược lại, chất lượng thẩm định văn bản, hiệu quả tư vấn áp dụng pháp luật, công tác trợ giúp pháp lý, hỗ trợ doanh nghiệp và cải cách thủ tục hành chính chính là những yếu tố góp phần tạo nên môi trường pháp lý minh bạch, thuận tiện và đáng tin cậy.

Việc triển khai điểm tại 15 đơn vị cấp xã trong giai đoạn 2026 - 2027 là bước cụ thể hóa quan trọng, nhưng hiệu quả của Đề án sẽ phụ thuộc vào quá trình tổ chức thực hiện, sự phối hợp giữa các cấp, ngành và khả năng giải quyết những vấn đề thực tiễn tại từng địa bàn.

Vì vậy, cùng với tham mưu hoàn thiện cơ chế và hướng dẫn thực hiện, Sở Tư pháp Hải Phòng tập trung theo dõi, kiểm tra, khảo sát và đánh giá kết quả tại các đơn vị thí điểm. Việc áp dụng Bộ tiêu chí cần gắn với điều kiện thực tế của từng địa bàn, bảo đảm đánh giá đúng kết quả, nhận diện rõ những hạn chế, nguyên nhân và đề xuất giải pháp khắc phục. Qua đó, thành phố có cơ sở thực tiễn để điều chỉnh cách thức triển khai, hoàn thiện mô hình trước khi xem xét nhân rộng.

Theo lãnh đạo Sở Tư pháp Hải Phòng, xây dựng mô hình “Thành phố thượng tôn và tuân thủ pháp luật” là nhiệm vụ lâu dài, cần được triển khai bằng những việc làm cụ thể, có trọng tâm và có thể đánh giá bằng kết quả thực tế. Thời gian tới, Sở sẽ tiếp tục tham mưu hoàn thiện cơ chế, hướng dẫn các sở, ngành và địa phương triển khai Đề án; đồng thời tăng cường theo dõi, kiểm tra, khảo sát tại các đơn vị làm điểm để kịp thời nhận diện khó khăn, đề xuất giải pháp phù hợp. “Điều quan trọng là các yêu cầu của Đề án phải thực sự chuyển hóa thành chất lượng giải quyết công việc của cơ quan nhà nước, ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng và khả năng tiếp cận, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân, doanh nghiệp. Khi pháp luật được thực hiện nghiêm túc, thống nhất và trở thành nền tảng trong mọi hoạt động quản lý, xã hội, đó sẽ là thước đo thiết thực nhất cho hiệu quả của mô hình”, lãnh đạo Sở Tư pháp Hải Phòng nhấn mạnh.

Theo Baophapluat.vn