Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ngày càng giữ vai trò quan trọng đối với nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự, việc huy động và phát huy hiệu quả các nguồn lực khoa học và công nghệ, kỹ thuật trong xã hội là yêu cầu có ý nghĩa thiết thực đối với hoạt động của Công an nhân dân. Nhằm tạo cơ sở pháp lý cho việc huy động các nguồn lực này một cách chủ động, thống nhất, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có tiềm lực được huy động. Ngày 03/8/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 304/2026/NĐ-CP về huy động tiềm lực khoa học và công nghệ, kỹ thuật phục vụ hoạt động của công an nhân dân. Theo đó, tại Điều 12, 13,14 quy định quyền, nghĩa vụ, chính sách đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân, cụ thể:
Quyền của cơ quan, tổ chức, cá nhân được huy động
- Được thông tin đầy đủ, kịp thời về nhiệm vụ huy động tiềm lực khoa học và công nghệ, kỹ thuật phục vụ hoạt động của Công an nhân dân;
- Được bảo đảm các quyền và lợi ích hợp pháp trong quá trình thực hiện nhiệm vụ huy động, được bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, bảo vệ bí mật kinh doanh, bí quyết kỹ thuật, bí quyết công nghệ đối với các kết quả nghiên cứu, công nghệ được huy động; được bảo vệ dữ liệu cá nhân;
- Được bồi thường kịp thời, hợp lý những lợi ích hợp pháp bị thiệt hại do thực hiện nhiệm vụ huy động;
- Cá nhân nắm giữ hoặc liên quan mật thiết đến bí mật nhà nước trong thực hiện nhiệm vụ huy động thì được bảo vệ theo quy định của pháp luật;
- Được bảo đảm các quyền quản lý, sử dụng, quyền sở hữu kết quả và phân chia lợi nhuận từ thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Nghĩa vụ của cơ quan, tổ chức, cá nhân được huy động
- Giúp đỡ, tạo điều kiện cho Bộ Công an thực hiện kế hoạch, nhiệm vụ huy động;
- Chấp hành Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về huy động tiềm lực khoa học và công nghệ, kỹ thuật phục vụ hoạt động của Công an nhân dân;
- Chấp hành pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước trong quá trình thực hiện kế hoạch, nhiệm vụ huy động.
Chính sách đối với cá nhân được huy động
- Trong thời gian huy động, cá nhân là cán bộ, công chức, viên chức được hưởng nguyên tiền lương, tiền thưởng và các chế độ, chính sách do cơ quan quản lý cá nhân chi trả, đồng thời được hưởng chi phí hỗ trợ theo thỏa thuận hợp đồng với Bộ Công an, tối đa bằng tiền lương đang hưởng; cá nhân không hưởng lương từ ngân sách nhà nước được hưởng thù lao theo thỏa thuận hợp đồng với Bộ Công an bảo đảm tương xứng với nhiệm vụ được giao, mặt bằng tiền lương tương ứng trên thị trường lao động và phù hợp với quy định của pháp luật về tuyển chọn, sử dụng Tổng công trình sư, Kiến trúc sư trưởng về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, về cơ chế, chính sách thu hút chuyên gia khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
- Trường hợp phải huy động làm thêm giờ, ngày nghỉ, ngày lễ, cá nhân được hưởng các chế độ, chính sách theo quy định của pháp luật về lao động.
- Ngoài các chế độ, chính sách quy định, cá nhân có thành tích xuất sắc được xem xét khen thưởng theo quy định của pháp luật về thi đua, khen thưởng.
- Cá nhân bị thiệt hại về thân thể (bệnh tật, thương tật, hy sinh) trong thời gian thực hiện nhiệm vụ huy động được hưởng các chế độ về chi phí y tế, trợ cấp tai nạn, bảo hiểm rủi ro đặc thù theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội và an toàn, vệ sinh lao động hoặc xem xét công nhận thương binh, liệt sĩ theo quy định của pháp luật về ưu đãi người có công với cách mạng.
Chính sách bồi thường cơ sở vật chất, kỹ thuật được huy động
- Cơ quan Nhà nước có cơ sở vật chất, kỹ thuật được huy động bị mất, bị hư hỏng hoặc bị thiệt hại khác thì được bố trí kinh phí theo quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước để mua mới, sửa chữa hoặc khôi phục cơ sở vật chất, kỹ thuật.
- Cơ quan, tổ chức không thuộc phạm vi nêu trên và cá nhân có cơ sở vật chất, kỹ thuật được huy động bị mất, bị hư hỏng hoặc bị thiệt hại khác nếu có văn bản yêu cầu thì được bồi thường bằng tiền Việt Nam đồng như sau:
+ Trường hợp cơ sở vật chất, kỹ thuật bị mất, mức bồi thường được xác định bằng với giá trị trong biên bản chuyển giao, tiếp nhận đối tượng được huy động;
+ Trường hợp cơ sở vật chất, kỹ thuật bị hư hỏng, mức bồi thường được xác định bằng các khoản chi phí theo giá thị trường tại thời điểm giải quyết bồi thường để sửa chữa cơ sở vật chất, kỹ thuật được huy động (bao gồm cả chi phí mà cơ quan, tổ chức, cá nhân phải thuê cơ sở vật chất, kỹ thuật thay thế trong thời gian sửa chữa);
+ Trường hợp cơ sở vật chất, kỹ thuật bị thiệt hại khác, mức bồi thường được xác định bằng các khoản chi phí phát sinh theo giá thị trường tại thời điểm giải quyết bồi thường để khôi phục dữ liệu, phục hồi hệ thống và khắc phục sự cố;
+ Trong thời hạn 06 tháng kể từ ngày nhận được văn bản yêu cầu bồi thường của cơ quan, tổ chức, cá nhân sở hữu cơ sở vật chất, kỹ thuật bị mất, bị hư hỏng hoặc bị thiệt hại khác, Bộ Công an phải hoàn thành giải quyết yêu cầu bồi thường. Việc giải quyết khiếu nại, tranh chấp phát sinh liên quan việc bồi thường đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan được thực hiện theo quy định của pháp luật về khiếu nại và pháp luật về giải quyết tranh chấp dân sự.
- Trường hợp đối tượng được huy động là công nghệ, kết quả nghiên cứu khoa học, quyền sở hữu trí tuệ, Bộ Công an thực hiện chi trả chi phí sử dụng theo thỏa thuận. Trường hợp xảy ra xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ hoặc làm lộ, mất bí quyết kỹ thuật, bí quyết công nghệ, việc bồi thường thiệt hại được thực hiện theo quy định của pháp luật dân sự và pháp luật về trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.
- Trường hợp thu nhập của cơ quan, tổ chức, cá nhân sở hữu tiềm lực khoa học và công nghệ, kỹ thuật bị thiệt hại do việc huy động trực tiếp gây ra thì mức bồi thường được xác định căn cứ vào mức thiệt hại thu nhập thực tế tính từ ngày lập biên bản chuyển giao, tiếp nhận đối tượng huy động đến ngày lập biên bản hoàn trả đối tượng được huy động.
- Nhà nước bảo đảm ngân sách chi trả cho việc bồi thường theo quy định.
- Bộ trưởng Bộ Công an quy định trình tự, thủ tục yêu cầu bồi thường cơ sở vật chất, kỹ thuật được huy động cho cơ quan, tổ chức, cá nhân theo quy định.
Việc chủ động huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực khoa học, công nghệ và kỹ thuật trong xã hội sẽ góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu, ứng dụng, dự báo và xử lý các vấn đề phức tạp về an ninh, trật tự; qua đó từng bước hiện đại hóa lực lượng Công an nhân dân, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới. Đây cũng là một trong những giải pháp quan trọng nhằm gắn kết chặt chẽ giữa phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo với nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và phục vụ sự nghiệp phát triển bền vững của đất nước.
Thanh Hiền