Anh Hiệp và chị Chi kết hôn đã được sáu năm. Hai vợ chồng có hai cô con gái, một cháu gần sáu tuổi, một cháu gần ba tuổi. Những năm đầu hôn nhân, gia đình anh chị khá êm ấm. Anh Hiệp đi làm, còn chị Chi ở nhà sinh con, chăm sóc các cháu, lo việc nhà và chăm nom mẹ chồng lúc đau ốm.

Cuộc sống bắt đầu thay đổi từ đầu năm 2023, khi công ty anh Hiệp gặp khó khăn trong kinh doanh. Công ty không còn cho nhân viên làm thêm giờ nên thu nhập của anh giảm đáng kể. Trong khi đó, các khoản chi tiêu trong gia đình lại ngày càng nhiều. Mẹ anh Hiệp thường xuyên đau ốm, cháu lớn chuẩn bị vào tiểu học, cháu nhỏ vẫn còn đi học mầm non.

Có những ngày đi làm về, nhìn thấy các khoản tiền phải chi, anh Hiệp lại thở dài:

– Tiền lương tháng này chẳng đủ. Mẹ thì đau, con thì sắp đi học, cái gì cũng cần tiền!

Chị Chi nghe vậy cũng buồn nhưng chỉ nhẹ nhàng nói:

– Em biết anh vất vả. Hay hai vợ chồng mình cùng tính toán lại các khoản chi tiêu, khoản nào chưa cần thiết thì tạm thời cắt bớt. Khi các con lớn hơn, em sẽ tìm việc làm thêm để phụ anh.

Thế nhưng, thay vì cùng bàn bạc, anh Hiệp lại bắt đầu cáu gắt:

– Cô ở nhà có làm ra đồng nào đâu mà biết tiền nong khó khăn thế nào! Tôi đi làm cả ngày, tôi mới là người nuôi cả nhà này.

Những lời nói ấy khiến chị Chi rất tủi thân. Sáu năm qua, chị không có công việc và thu nhập riêng vì sinh hai con liên tiếp. Một ngày của chị bắt đầu từ việc chăm con, nấu ăn, dọn dẹp nhà cửa, đưa đón con đi học, chăm sóc mẹ chồng. Công việc không có ngày nghỉ nhưng lại không được tính thành tiền.

Mỗi khi chị góp ý về việc gia đình, anh Hiệp thường gạt đi:

- Việc nhà cứ để cô lo. Tôi là đàn ông, tôi kiếm tiền thì tôi quyết định!

Từ đó, những cuộc cãi vã giữa hai vợ chồng xảy ra ngày càng thường xuyên. Chị Chi bắt đầu cảm thấy chồng không còn tôn trọng mình. Có lúc, chị còn nghĩ: “Hay anh ấy có người khác? Hay vì mình chỉ sinh được hai con gái nên anh ấy chán mình, muốn tìm người sinh con trai?”

Những suy nghĩ ấy khiến chị Chi càng buồn bực, hay chất vấn chồng. Anh Hiệp lại cho rằng vợ không hiểu cho mình, rồi hai người tiếp tục cãi nhau.

Một buổi tối, sau khi nghe chị Chi nói rằng mình không được chồng coi trọng, anh Hiệp nổi nóng, quát lớn rồi không kiềm chế được, đánh chị. Tiếng cãi vã khiến hàng xóm xung quanh đều nghe thấy. Hai đứa trẻ sợ hãi khóc lớn.

Biết chuyện, ông Minh – hòa giải viên ở tổ dân phố đã đến gặp hai vợ chồng.

Sau khi nghe cả anh Hiệp và chị Chi trình bày, ông Minh chậm rãi nói:

Sau khi nghe cả hai trình bày, ông Minh không vội trách cứ mà nói:

- Tôi biết gia đình anh chị đang có nhiều khó khăn. Nhưng trước hết, chúng ta cần nhìn nhận rõ một điều: vợ chồng là bình đẳng với nhau.

Ông Minh quay sang anh Hiệp: Khoản 1 Điều 19 Luật Hôn nhân gia đình năm 2014 quy định: “Vợ chồng có nghĩa vụ thương yêu, chung thủy, tôn trọng, quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ nhau; cùng nhau chia sẻ, thực hiện các công việc trong gia đình”.

Anh Hiệp im lặng.

Ông Minh nói tiếp:

- Anh đi làm, có thu nhập để lo cho gia đình là điều đáng ghi nhận. Nhưng chị Chi ở nhà chăm con, chăm mẹ, lo việc nhà cũng là đóng góp cho gia đình. Pháp luật về hôn nhân và gia đình còn quy định khi giải quyết quan hệ tài sản, công việc nội trợ và công việc khác có liên quan để duy trì đời sống chung được coi như lao động có thu nhập. Vì vậy, không thể nói chị Chi “không làm ra đồng nào” rồi coi nhẹ công sức của chị.

Nghe đến đây, chị Chi rưng rưng nước mắt.

Ông Minh tiếp tục:

- Hơn nữa,  khoản 2 Điều 18 Luật Bình đẳng giới năm 2006 quy định: “Vợ, chồng có quyền, nghĩa vụ ngang nhau trong sở hữu tài sản chung, bình đẳng trong sử dụng nguồn thu nhập chung của vợ chồng và quyết định các nguồn lực trong gia đình”. Như vậy, việc anh có thu nhập không có nghĩa là anh đương nhiên có quyền quyết định mọi việc trong gia đình, còn vợ chỉ có trách nhiệm nghe theo.

Anh Hiệp cúi đầu:

- Tôi chỉ vì áp lực tiền bạc nên nhiều lúc nóng nảy. Tôi không nghĩ những lời mình nói lại khiến cô ấy tổn thương như vậy.

Ông Minh nhẹ nhàng nói:

- Khó khăn kinh tế là điều không ai mong muốn, nhưng không thể lấy đó làm lý do để đánh hoặc xúc phạm người thân.

Ông Minh nhìn sang chị Chi rồi nói:

- Còn việc chị nghi ngờ chồng có người khác, nếu không có căn cứ thì cũng không nên để suy nghĩ đó trở thành nguyên nhân làm mâu thuẫn thêm nghiêm trọng. Vợ chồng đã sống với nhau sáu năm, có hai con. Điều cần thiết lúc này là bình tĩnh trao đổi, lắng nghe và cùng nhau giải quyết vấn đề.

Sau đó, ông Minh quay lại với anh Hiệp:

- Tôi cũng phải nói rõ với anh về việc anh đánh vợ. Điều 3 và khoản 1 Điều 5 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình năm 2022 nghiêm cấm các hành vi bạo lực gia đình sau: Hành hạ, ngược đãi, đánh đập, đe dọa hoặc hành vi cố ý khác xâm hại đến sức khỏe, tính mạng; Lăng mạ, chì chiết hoặc hành vi cố ý khác xúc phạm danh dự, nhân phẩm; Kỳ thị, phân biệt đối xử về hình thể, giới, giới tính, năng lực của thành viên gia đình.

Ông Minh nhìn hai vợ chồng:

- Như vậy, việc anh đánh vợ không phải chỉ là chuyện “vợ chồng đóng cửa bảo nhau”. Đó là hành vi pháp luật nghiêm cấm. Vợ chồng có mâu thuẫn thì phải giải quyết bằng trao đổi, thuyết phục, chia sẻ; tuyệt đối không được dùng bạo lực.

Anh Hiệp im lặng một lúc rồi nói:

- Tôi hiểu. Tôi xin lỗi vợ. Tôi hứa sẽ không đánh cô ấy nữa.

Ông Minh gật đầu rồi nói:

- Còn một vấn đề nữa, đó là chuyện con trai, con gái.

Ông quay sang cả hai:

- Khoản 1 Điều 6 Luật Bình đẳng giới năm 2006 quy định nam, nữ bình đẳng trong các lĩnh vực của đời sống xã hội và gia đình. Khoản 4 Điều 18 của Luật này cũng quy định con trai, con gái được gia đình chăm sóc, giáo dục và tạo điều kiện như nhau để học tập, lao động, vui chơi, giải trí và phát triển.

– Hai cháu đều là con của anh chị. Không thể vì là con gái mà cho rằng các cháu kém giá trị hơn con trai. Đặc biệt, pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình còn xác định hành vi kỳ thị, phân biệt đối xử về giới, giới tính là hành vi bạo lực gia đình.

Chị Chi nhìn chồng:

- Em cũng xin lỗi anh vì thời gian qua em hay nghi ngờ, nhiều lúc nói những lời làm anh thêm bực. Em chỉ buồn vì cảm thấy anh không còn coi trọng em.

Anh Hiệp nắm tay vợ:

- Anh hiểu rồi. Anh cũng sai. Anh cứ nghĩ mình kiếm tiền nên có quyền quyết định mọi thứ. Từ nay chuyện gia đình, hai vợ chồng cùng bàn bạc.

Ông Minh thấy hai người đã bình tĩnh hơn liền cùng họ bàn cách tháo gỡ khó khăn.

Trước mắt, hai vợ chồng thống nhất rà soát lại các khoản chi tiêu, ưu tiên tiền thuốc cho mẹ và việc học của các con, hạn chế những khoản chưa cần thiết. Anh Hiệp sẽ chủ động chia sẻ việc chăm sóc con và việc nhà với vợ. Khi các con lớn hơn, chị Chi sẽ tìm một công việc phù hợp để có thêm thu nhập.

Ông Minh căn dặn thêm:

- Vợ chồng không phải lúc nào cũng tránh được khó khăn. Điều quan trọng là khi khó khăn xảy ra, hai người phải đứng về cùng một phía để giải quyết, chứ không phải quay sang làm tổn thương nhau. Pháp luật quy định rất rõ về sự bình đẳng, tôn trọng, yêu thương và trách nhiệm của vợ chồng. Mỗi người cần hiểu và thực hiện đúng quyền, nghĩa vụ của mình thì gia đình mới thực sự là nơi bình yên.

Hai cô con gái lúc này đã thôi khóc. Một cháu chạy đến nắm tay bố, cháu còn lại nép vào lòng mẹ.

Nhìn các con, anh Hiệp nói nhỏ:

- Mình cùng cố gắng vì các con nhé!

Chị Chi mỉm cười gật đầu.

Cuộc sống của gia đình anh Hiệp sau đó vẫn còn những khó khăn về kinh tế, nhưng những cuộc cãi vã và tiếng quát mắng dần ít đi. Hai vợ chồng bắt đầu biết ngồi lại với nhau để bàn chuyện tiền bạc, con cái và công việc gia đình.

Anh Hiệp cũng hiểu rằng trụ cột gia đình không có nghĩa là một người được quyền quyết định tất cả. Chị Chi hiểu rằng sự chia sẻ, tin tưởng cũng quan trọng không kém việc cùng nhau chăm lo kinh tế.

Gia đình vốn là nơi mỗi người cùng góp sức. Người kiếm tiền góp một phần, người chăm con, chăm sóc cha mẹ, vun vén nhà cửa cũng đang góp một phần. Không có sự đóng góp nào đáng bị xem nhẹ. Bởi “của chồng, công vợ” không chỉ là một câu nói quen thuộc, mà còn nhắc nhở mỗi người rằng hạnh phúc gia đình chỉ bền vững khi vợ chồng biết tôn trọng, bình đẳng, yêu thương và cùng nhau gánh vác.

Thanh Hương